Tin tức & Sự kiện
Một số giải pháp nâng cao kiến thức và kỹ năng, nghiệp vụ đối ngoại cho đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại của tỉnh Tuyên Quang
[10:59 - 19/08/2016]

Trong tình hình mới hiện nay, đất nước ta đang đẩy mạnh sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa; hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế khu vực và toàn cầu thì yêu cầu nâng cao chất lượng cũng như kiến thức và kỹ năng, nghiệp vụ đối ngoại cho đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại càng trở nên tất yếu, cấp bách để thực hiện tốt nhiệm vụ Đối ngoại.

Tại tỉnh Tuyên Quang, mục tiêu, nhiệm vụ đối ngoại của tỉnh là triển khai  thực hiện có hiệu quả Chương trình hành động số 28-CTr/TU ngày 08/7/2013 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy (khóa XV) thực hiện Nghị quyết số 22-NQ/TW ngày 10/4/2013 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế, các Quy định của Đảng, Nhà nước về  quản lý thống nhất các hoạt động đối ngoại và các văn bản quy phạm pháp luật của tỉnh về công tác đối ngoại. Để thực hiện được nội dung đó, cần phải có đội ngũ cán bộ, công chức có tâm huyết, có trình độ, được đào tạo bài bản để thực hiện nhiệm vụ đối ngoại; cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại phải nắm vững mục tiêu, quan điểm chỉ đạo của Đảng về công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế; tạo sự đồng thuận, quyết tâm chính trị cao; xác định nhiệm vụ trọng tâm của các cơ quan hành chính nhà nước từ tỉnh đến cơ sở nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững, nâng cao đời sống nhân dân; giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn tỉnh.

Thực hiện chỉ đạo tại Kế hoạch số 41- KH/TU ngày 07 tháng 9 năm 2012 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Tuyên Quang thực hiện Thông báo số 73-TB/TW ngày 08/02/2012 Kết luận của Bộ Chính trị về việc tăng cường quan hệ đối ngoại của Đảng trong tình hình mới, đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại của tỉnh, các cơ quan, đơn vị, thành ủy, huyện ủy đã phân công cán bộ, công chức phụ trách công tác đối ngoại cảu cơ quan, đơn vị mình, bao gồm: các đồng chí Phó Bí thư Thường trực các huyện ủy, thành ủy; công chức Sở Ngoại vụ; cán bộ, công chức phụ trách công tác đối ngoại của các sở, ban, ngành, đoàn thể tỉnh, Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố trên địa bàn tỉnh. Cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại của tỉnh có chức năng, nhiệm vụ tham mưu cho cấp ủy tỉnh quản lý, tổ chức thực hiện toàn diện, hiệu quả các chương trình đối ngoại của tỉnh cũng như của Trung ương được tổ chức tại tỉnh.  Tuy nhiên, qua thực tế tại tỉnh cho thấy việc tham mưu quản lý nhà nước về công tác đối ngoại của sở Ngoại vụ còn có mặt hạn chế; công tác đào tạo và tham mưu đào tạo, bồi dưỡng kiến thức về đối ngoại còn chưa được thực hiện bài bản, thường xuyên. Nguyên nhân là do bộ máy làm công tác ngoại vụ địa phương (trừ đội ngũ công chức Sở Ngoại vụ)  đều kiêm nhiệm, chưa được đào tạo chính quy về quan hệ quốc tế, một bộ phận không nhỏ thiếu kinh nghiệm hoạt động đối ngoại, năng lực không đồng đều, trình độ ngoại ngữ hạn chế, kỹ năng tiếp xúc đối ngoại, khả năng viết báo cáo, trình bày vấn đề… còn yếu; cán bộ, công chức phụ trách công tác đối ngoại chủ yếu làm công tác lễ tân, phục vụ.  

           Kể từ năm 2012, sau khi thành lập Sở Ngoại vụ, công tác tham mưu tổ chức bồi dưỡng kiến thức và kỹ năng nghiệp vụ đối ngoại công chức ngoại vụ mới có kế hoạch, chương trình cụ thể, đi vào chiều sâu. Tuy nhiên, so với với yêu cầu nhiệm vụ đặt ra, kết quả đạt được còn rất khiêm tốn. Qua tổng hợp thực tế công tác công tác bồi dưỡng về kiến thức và kỹ năng nghiệp vụ đối ngoại cho cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại của tỉnh từ năm 2012 đến năm 2015 của tỉnh Tuyên Quang cho thấy: Kinh phí chủ yếu bố trí hỗ trợ đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại trên địa bàn tỉnh tham gia các khóa bồi dưỡng do Bộ Ngoại giao tổ chức (725 triệu); kinh phí để mở các lớp tập huấn tại địa phương rất ít (90 triệu đồng); Đội ngũ giảng viên do Sở Ngoại vụ  liên hệ mời các giảng  viên, báo cáo viên của các đơn vị thuộc Bộ Ngoại giao; thời gian bồi dưỡng ngắn, thường chỉ 1 đến 2 ngày; các chương trình bồi dưỡng chỉ tập trung trang bị những kiến thức cơ bản về quan điểm, nội dung công tác đối ngoại, chưa có nội dung về thực hành kỹ năng, nghiệp vụ đối ngoại. Bên cạnh đó, việc đào tạo ngoại ngữ tiếng Anh thực hành và biên, phiên dịch chưa thực hiện được.

Tại tỉnh Tuyên Quang, mục tiêu, nhiệm vụ đối ngoại của tỉnh là triển khai  thực hiện có hiệu quả Chương trình hành động số 28-CTr/TU ngày 08/7/2013 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy (khóa XV) thực hiện Nghị quyết số 22-NQ/TW ngày 10/4/2013 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế, các Quy định của Đảng, Nhà nước về  quản lý thống nhất các hoạt động đối ngoại và các văn bản quy phạm pháp luật của tỉnh về công tác đối ngoại. Để thực hiện được nội dung đó, cần phải có đội ngũ cán bộ, công chức có tâm huyết, có trình độ, được đào tạo bài bản để thực hiện nhiệm vụ đối ngoại; cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại phải nắm vững mục tiêu, quan điểm chỉ đạo của Đảng về công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế; tạo sự đồng thuận, quyết tâm chính trị cao; xác định nhiệm vụ trọng tâm của các cơ quan hành chính nhà nước từ tỉnh đến cơ sở nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững, nâng cao đời sống nhân dân; giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn tỉnh.

Thực hiện Kế hoạch số 41- KH/TU ngày 07 tháng 9 năm 2012 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Tuyên Quang thực hiện Thông báo số 73-TB/TW ngày 08/02/2012 Kết luận của Bộ Chính trị về việc tăng cường quan hệ đối ngoại của Đảng trong tình hình mới, Tỉnh ủy  đã chỉ đạo các huyện ủy, thành ủy phân công đồng chí Phó Bí thư trực tiếp phụ trách công tác đối ngoại của đảng bộ; các sở, ban, ngành; đoàn thể tỉnh; Uỷ ban nhân dân các huyện thành phố phân công lãnh đạo và công chức phụ trách đối ngoại của đơn vị để tham mưu cho cấp ủy tỉnh quản lý, tổ chức thực hiện toàn diện, hiệu quả các chương trình đối ngoại của tỉnh cũng như của Trung ương được tổ chức tại tỉnh. Tuy nhiên, qua thực tế tại tỉnh cho thấy việc triển khai một số hoạt động đối ngoại còn lúng túng; công tác đào tạo và tham mưu đào tạo, bồi dưỡng kiến thức về đối ngoại còn chưa được thực hiện bài bản, thường xuyên. Nguyên nhân là do bộ máy làm công tác ngoại vụ địa phương còn thiếu kinh nghiệm; trình độ ngoại ngữ, kỹ năng biên phiên dịch hạn chế; nhận thức về công tác ngoại vụ địa phương của một số ban ngành, huyện, thành phố còn chưa đầy đủ; kỹ năng, kiến thức đối ngoại nói chung và các hoạt động đối ngoại nói riêng của cơ quan ngoại vụ, các cơ quan, đơn vị chưa đáp ứng yêu cầu.

           Kể từ năm 2012, sau khi thành lập Sở Ngoại vụ, công tác tham mưu tổ chức bồi dưỡng kiến thức và kỹ năng nghiệp vụ đối ngoại công chức ngoại vụ mới có kế hoạch, chương trình cụ thể, đi vào chiều sâu. Tuy nhiên, so với với yêu cầu nhiệm vụ đặt ra, kết quả đạt được còn rất khiêm tốn. Qua tổng hợp thực tế công tác công tác bồi dưỡng về kiến thức và kỹ năng nghiệp vụ đối ngoại cho cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại của tỉnh từ năm 2012 đến năm 2015 của tỉnh Tuyên Quang cho thấy: Kinh phí chủ yếu bố trí hỗ trợ đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại trên địa bàn tỉnh tham gia các khóa bồi dưỡng do Bộ Ngoại giao tổ chức (725 triệu); kinh phí để mở các lớp tập huấn tại địa phương rất ít (90 triệu đồng); Đội ngũ giảng viên do Sở Ngoại vụ  liên hệ mời các giảng  viên, báo cáo viên của các đơn vị thuộc Bộ Ngoại giao; thời gian bồi dưỡng ngắn, thường chỉ 1 đến 2 ngày; các chương trình bồi dưỡng chỉ tập trung trang bị những kiến thức cơ bản về quan điểm, nội dung công tác đối ngoại, chưa có nội dung về thực hành kỹ năng, nghiệp vụ đối ngoại. Bên cạnh đó, việc đào tạo ngoại ngữ tiếng Anh thực hành và biên, phiên dịch chưa thực hiện được.

Nhìn chung, các lớp đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ đối ngoại do Bộ Ngoại giao tổ chức hay do tỉnh chủ trì, phối hợp với Bộ Ngoại giao và các cơ quan liên quan tổ chức đều có nội dung, chương trình bồi dưỡng cập nhật, thiết thực; phương pháp truyền đạt của các giảng viên dễ hiểu. Qua các lớp bồi dưỡng, học viên có thể đáp dụng ngay kiến thức vào thực tế hoạt động đối ngoại tại địa phương. Các khóa tập huấn, bồi dưỡng kiến thức, nghiệp vụ đối ngoại đã tạo được sự chuyển biến tích cực trong nhận thức của cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại về vai trò, vị trí của công tác đối ngoại trong tình hình mới. Đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại của tỉnh Tuyên Quang đã được tiếp cận, trang bị, cập nhật những nội dung cơ bản về tình hình thế giới và khu vực; đường lối đối ngoại của Đảng và Nhà nước; công tác ngoại giao văn hóa; lễ tân ngoại giao và những vấn đề cập nhật trong công tác đối ngoại hiện nay. Tuy nhiên, công tác bồi dưỡng đối ngoại thời gian qua còn có những hạn chế, khó khăn như: Các khóa bồi dưỡng kể trên tuy không ít về số lượng nhưng chủ yếu là các lớp ngắn hạn 1- 2 ngày, nội dung mang tính dàn trải, bề rộng; thành phần tham dự là cán bộ, công chức của các Sở, ban, ngành nói chung tại địa phương; các giáo trình bồi dưỡng chưa được đầu tư nhiều, tài liệu tham khảo còn thiếu, chương trình giảng dạy thường sử dụng nguồn thông tin có sẵn của Bộ Ngoại giao, nặng tính vĩ mô của đối ngoại Trung ương, ít có nội dung gần gũi với thực tế địa phương và công việc đối ngoại thường xuyên của các cơ quan ngoại vụ. Các hoạt động ngoại khoá, tham quan nghiên cứu thực tiễn chưa được triển khai nên hiệu quả của các khoá học có phần hạn chế; các giảng viên được mời đều là cán bộ của các Cục, Vụ của Bộ Ngoại giao, nhiều khi mời được các giảng viên bố trí thời gian tham gia giảng dạy thì không bố trí được địa điểm tổ chức; về kinh phí, chủ yếu do Ngân sách Nhà nước cấp cho Sở Ngoại vụ, tuy nhiên không đồng đều ở các năm; không có nguồn kinh phí hỗ trợ khác (hỗ trợ của các tổ chức nước ngoài, ở các cơ quan đơn vị không bố trí nguồn kinh phí dành cho cán bộ, công chức  làm công tác đối ngoại).

Một số giải pháp nâng cao kiến thức và kỹ năng nghiệp vụ đối ngoại cho đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại tỉnh Tuyên Quang:

Thứ nhất, nâng cao nhận thức về vai trò quan trọng của công tác đối ngoại của Tỉnh trong giai đoạn hiện nay:

Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang lần thứ XVI (khóa 2016-2020) xác định nhiệm vụ tập trung đột phá, khai thác tiềm năng, phát triển bền vững, mở rộng và nâng cao hiệu quả hoạt động đối ngoại, chủ động và tích cực hội nhập quốc tế, tỉnh tiếp tục thực hiện chủ trương triển khai toàn diện, đồng bộ các hoạt động đối ngoại, tăng cường sự lãnh đạo thống nhất của Đảng và sự phối hợp giữa các các kênh đối ngoại, giữa các cơ quan, đơn vị, địa phương của tỉnh nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả của công tác đối ngoại.

Do vậy, cần phải tiếp tục củng cố và kiện toàn bộ máy cơ quan ngoại vụ địa phương; thường xuyên bồi dưỡng, đào tạo nâng cao năng lực, trình độ cho đội ngũ cán bộ làm công tác đối ngoại đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Thứ hai, xây dựng nội dung bồi dưỡng về kiến thức, về kỹ năng nghiệp vụ đảm bảo đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ đối ngoại trong tình hình mới

          Về kiến thức: bảo đảm các nội dung cơ bản về công tác đối ngoại với các nội dung: Tư tưởng ngoại giao Hồ Chí Minh; Đường lối đối ngoại của Đảng và Nhà nước Việt Nam; Hội nhập quốc tế theo Nghị quyết số 22 của Bộ Chính  trị; Chính sách đối ngoại của Việt Nam với các đối tác chính ( khu vực ASEAN, EU, Trung Quốc, Mỹ…); Các vấn đề an ninh và phát triển; Kinh tế quốc tế và ngoại giao kinh tế; Văn hóa và giao lưu văn hóa quốc tế; Cộng đồng và công tác người Việt Nam ở nước ngoài; công tác lễ tân Ngoại giao; công tác tổ chức phi chính phủ nước ngoài ở Việt Nam; công tác vận động, quản lý viện trợ phi chính phủ nước ngoài; Công tác thông tin, tuyên truyền đối ngoại.

          Về kỹ năng nghiệp vụ: Kỹ năng và phương pháp thực hiện các hoạt động đối ngoại; Kỹ năng thực hành công tác lãnh sự; Kỹ năng thực hành công tác lễ tân; Giao tiếp, ứng xử trong ngoại giao;Viết diễn văn; soạn thảo văn bản, văn kiện đối ngoại địa phương...

Thứ ba, nâng cao hiệu quả quản lý công tác bồi dưỡng kiến thức và kỹ năng nghiệp vụ cho cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại

Đổi mới và cải tiến phương thức, nội dung và chương trình các khóa bồi dưỡng theo hướng đa dạng hóa cách thức tổ chức lớp, tăng cường thực hành, đảm bảo tính thực tiễn và phù hợp với nhu cầu hoạt động đối ngoại của các tỉnh, thành trong thời kỳ hội nhập quốc tế. Trong chừng mực nhất định, các chương trình cũng tính đến điều kiện công tác của từng cơ quan, đơn vị.

Mời đội ngũ giảng viên, báo cáo viên là các chuyên gia đầu ngành của Bộ Ngoại giao, Ban Đối ngoại Trung ương, Liên hiệp các Tổ chức hữu nghị Việt Nam, những người có nhiều kinh nghiệm công tác trong linh vực đối ngoại. Ngoài ra, xây dựng mạng lưới các giảng viên thỉnh giảng, cộng tác viên từ các cơ quan đối ngoại khác; các giảng viên, chuyên gia; báo cáo viên cấp  tỉnh.

Đổi mới phương pháp giảng dạy theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, tự giác và hứng thú học tập của học viên. Tăng cường phương pháp thuyết trình trong giảng dạy, xử lý các vấn đề tình huống, làm việc theo nhóm; cải tiến phương pháp kiểm tra và đánh giá kết quả học tập. Đảm bảo tài liệu học tập đầy đủ cho học viên. Tăng cường các hoạt động ngoại khoá, tham quan nghiên cứu thực tiễn của các khoá học.

Đề cao trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trong việc cử cán bộ, công chức tham gia các khóa bồi dưỡng; kết hợp chặt chẽ với kế hoạch tuyển dụng và sử dụng công chức; có chính sách động viên, khen thưởng đối với các cán bộ, công chức  làm công tác đối ngoại có thành tích trong học tập.

Thứ tư, tăng cường khuyến khích việc tự học tập nâng cao trình độ của cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại của tỉnh

Do tầm quan trọng của việc liên tục nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại, các khóa học sẽ trang bị cho các học viên phương pháp tự cập nhật kiến thức cần thiết để nâng cao hiểu biết của cán bộ, công chức trong quá trình làm công tác đối ngoại. Đội ngũ cán bộ, công chức cần nâng cao tinh thần trách nhiệm, trau dồi phẩm chất chính trị, có ý thức tự giác trong học tập, rèn luyện góp phần  nâng cao chất lượng tham mưu thực hiện công tác đối ngoại, điều đó giúp cho công tác lãnh chỉ đạo, điều hành của lãnh đạo tỉnh cũng như lãnh đạo các cơ quan, đơn vị đạt được kết quả cao hơn. /.

(Lê Lan)